ρυяєgση
10-17-2007, 19:34
İmanın Azalıp Çoğalması Mümkün mü?
İmanın tefsiriyle iligli teferruatlı konulardan biri imanın azalıp çoğalabileceği etrafındadır. Çoğu fakihlere göre imanı sadece tasdik olarak tanımlarsak çoğalıp azalması mümkün değildir. Ama imanı amelle bağlantılı ve birlikte yorumlarsak bu durumda çoğalıp azalması mümkündür. Fahri Razi, imanı Hz. Resul-u Ek*rem (s.a.a)'in getirdiğine yakin ettiğimiz her şeyi tasdik olarak tefsir ettiği için imanın çoğalıp azalmıyacağına inanmaktadır. An*cak imanı ibadetleri yerine getirmek için bir isim olarak değer*lendiren Mu'tezile ve bunun gibi imanı ikrar, itikad ve amel olarak tefsir eden eski alimler imanın çoğalıp azalabileceği görüşünü savunurlar.
Taftazani şöyle der: Kitap ve Sünnet'in zahirine göre, yine, Eşaire ve Mütezile mezheplerince, Şafii'den de nakledildiği üzere ve ulemadan bir çoklarının görüşüne göre, imanın çoğalıp azal*ması mümkündür.[20]
İyci şöyle der: Hakikat şu ki tasdikin çoğalıp azalması müm*kündür. Çünkü aksi takdirde Pegamber(s.a.a) ile öteki fertlerin imanının eşit olması gerekirdi, bu ise icmaen batıldır ve naslar da imanın çoğalıp azalacağı yönündedir.[21]
İmanın çoğalıp azalamıyacağına dair söz, günahın imana zarar vermiyeceğine dair Mürcie görüşüne benzer. Mürcie sadece tastiki yeterli bularak amele önem vermemiştir. Bunlara göre normal bir ferdin imanı Hz. Resul (s.a.a) ve Cebrail (a.s)'ın imanı gibidir. Muhakkikler bu görüşü reddeder ve iman sadece tasdik olarak yorumlansa bile çoğalıp azalabileceğini savunurlar. Buna göre tasdikin derece ve mertebeleri vardır. Allah (c.c) şöyle buyurur: "...Kendilerine Allah'ın ayetleri okunduğu zaman on*ların imanlarını artırır..."[22]
"... Allah ve Resulü doğru söylemiştir, dediler. Ve bu, onların sadece imanlarını ve teslimiyetlerini artırdı."[23]
Sonuç olarak söyliyebiliriz ki, iman tastiktir; bu tastik ister sırf akide olarak ister akide ve amel olarak yorumlansın çoğalıp azalması mümkündür. Enbiya ve Evliya'nın imanı ile normal halkın imanı derece açısından farklıdır.
İmanın tefsiriyle iligli teferruatlı konulardan biri imanın azalıp çoğalabileceği etrafındadır. Çoğu fakihlere göre imanı sadece tasdik olarak tanımlarsak çoğalıp azalması mümkün değildir. Ama imanı amelle bağlantılı ve birlikte yorumlarsak bu durumda çoğalıp azalması mümkündür. Fahri Razi, imanı Hz. Resul-u Ek*rem (s.a.a)'in getirdiğine yakin ettiğimiz her şeyi tasdik olarak tefsir ettiği için imanın çoğalıp azalmıyacağına inanmaktadır. An*cak imanı ibadetleri yerine getirmek için bir isim olarak değer*lendiren Mu'tezile ve bunun gibi imanı ikrar, itikad ve amel olarak tefsir eden eski alimler imanın çoğalıp azalabileceği görüşünü savunurlar.
Taftazani şöyle der: Kitap ve Sünnet'in zahirine göre, yine, Eşaire ve Mütezile mezheplerince, Şafii'den de nakledildiği üzere ve ulemadan bir çoklarının görüşüne göre, imanın çoğalıp azal*ması mümkündür.[20]
İyci şöyle der: Hakikat şu ki tasdikin çoğalıp azalması müm*kündür. Çünkü aksi takdirde Pegamber(s.a.a) ile öteki fertlerin imanının eşit olması gerekirdi, bu ise icmaen batıldır ve naslar da imanın çoğalıp azalacağı yönündedir.[21]
İmanın çoğalıp azalamıyacağına dair söz, günahın imana zarar vermiyeceğine dair Mürcie görüşüne benzer. Mürcie sadece tastiki yeterli bularak amele önem vermemiştir. Bunlara göre normal bir ferdin imanı Hz. Resul (s.a.a) ve Cebrail (a.s)'ın imanı gibidir. Muhakkikler bu görüşü reddeder ve iman sadece tasdik olarak yorumlansa bile çoğalıp azalabileceğini savunurlar. Buna göre tasdikin derece ve mertebeleri vardır. Allah (c.c) şöyle buyurur: "...Kendilerine Allah'ın ayetleri okunduğu zaman on*ların imanlarını artırır..."[22]
"... Allah ve Resulü doğru söylemiştir, dediler. Ve bu, onların sadece imanlarını ve teslimiyetlerini artırdı."[23]
Sonuç olarak söyliyebiliriz ki, iman tastiktir; bu tastik ister sırf akide olarak ister akide ve amel olarak yorumlansın çoğalıp azalması mümkündür. Enbiya ve Evliya'nın imanı ile normal halkın imanı derece açısından farklıdır.