Piyasa Bülteni | Antalya’da sonuç yok: Diplomasi devam etse de hava karamsar

Semavi

New member
Dün global mali piyasaların gözü Antalya’da idi. Türkiye’nin daveti üzerine bir ortaya gelen Rusya ve Ukrayna Dışişleri Bakanlarının toplantısından maalesef elle tutulur bir sonuç çıkmadı. Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov’un “bugün burada kimse ateşkesi tartışmıyor” kelamları ile toplantıya adeta damga vururken, meslektaşı Kuleba, Lavrov’un taleplerinin Ukrayna’nın ‘teslim’ olunması manasını taşıdığını söylemiş oldu. Hiç kuşkusuz müzakere masasını varlığı yahut diplomasiye yönelik kapının aralık olması düzgün bir gelişme olarak görünse de, tarafların bu biçimi ile bir mutabakata varması pek de mümkün görünmüyor. Rusya’nın Kiev’e gerçek ilerlemesi ise sürüyor.

Dün Antalya zirvesi akabinde gözler, savaş niçiniyle bir nebze de olsun ikinci plana atılan ABD enflasyon verisine çevrildi. Her ne kadar geçmişi yansıtan bir data olsa da ve geleceğin enflasyonunun tedarik tasaları, yaptırımlar ve yaşanan şoklar niçiniyle fazlaca daha üstte olacağı beklense de, ABD’de TÜFE’nin Şubat ayında beklentilere paralel %7,9 ; çekirdek TÜFE ise %6,4 artış kaydetmesine, tahvil piyasa üzerinde baskı kurdu.

Antalya’dan sonuç çıkmaması ve savaşın dünya üzerine yıkacağı hesaplanamaz maliyetlerin -özellikle de enflasyon cephesinde daha da artacağı beklentisi- gölgesinde doların piyasa faizi olan 10 yıllık devlet tahvilleri haftayı neredeyse tam yol ileri tamamlıyor. Haftayı jeopolitik risklerin gölgesinde inançlı liman edası ve alımların eşliğinde %1,68 düzeyinden karşılayan 10 yıllık tahviller, dün enflasyon telaşları ile %2 düzeyinin üzerine yükseldi.

ABD faizleri ile zıt korelasyona sahip pay senetleri ise dün satıcılı tarafta süreç gördü. Hatırlanacağı üzere, savaşan taraflardan gelen ve diplomasiye talih tanıyan sağduyulu açıklamalar daha sonrasında Çarşamba günü Avrupa borsaları %7 ; ABD ve Asya borsaları ise %3-4 civarında artış kaydetmişlerdi. Dün Antalya’dan sonuç çıkmaması ve ABD enflasyonun piyasaları daha da kötüsünün ufukta görünüyor kaygısı ile satışa sevk etmesi ile ABD borsaları %1’e yakın paha kaybetti.

ABD enflasyonu kadar gözler dün Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) olağan toplantısını da takip etti. ECB, iddia edildiği üzere faizlerde ve para siyaseti duruşunda rastgele bir değişikliğe gitmezken, arasından geçilen olağanüstü vakit niçiniyle, Bankanın karar alıcı üyelerinde önemli bir baş karışıklığı yaşandığını (bazı üyeler daha sıkı bir para siyaseti talep ederken, bazıları ise belirsizlik ortamı geçene kadar bekleme istikametinde oy kullandıklarını) görüyoruz. Karar daha sonrası EURUSD paritesinin 1,0820 düzeyindeki kritik bölgesinden uzaklaşması akabinde istikrar aradığı 1,10 düzeyi etrafında tutunmaya devam ettiğini görüyoruz.

İçeride de havanın çok karamsar olduğunu görüyoruz. USDTRY kuru her gün ağır çekimde (kamunun süregelen dayanağı ile) yükselmeye devam ederken dün ruhsal 15 düzeyinin kıyısına kadar dayandık. Dün açıklanan TCMB’nin haftalık para ve banka istatistikleri, parite/fiyat tesirinden arındırılmış sayılara gerçek şahısların döviz mevduatlarının bundan evvelki haftaya nazaran 0,5 milyar dolar, hükmî bireylerin ise 0,1 milyar dolar azaldığını gösterdi. Buna karşın, TCMB’nin brüt döviz rezervleri 2 milyar dolar daha azalarak 68,2 milyar dolar düzeyine geriledi. Çok açık bir biçimde, DTH sayıları azalırken, TCMB’nin döviz rezervlerinin artmaması, TL’deki bedel kaybına rağmen kamunun devamlı bir biçimde dayanağının devam ettiğini bizlere anlatıyor.

Bunun da sürdürülebilir olmadığına inanmaya devam ediyoruz. Bilhassa, güç, ziraî emtia ve endüstride kullanılan orta mal (endüstriyel emtia) fiyatlarında yaşanan akıl almaz yükselişler, ithalatçının döviz faturasını kabartarak döviz talebinin de artmasına yol açarken, ülke istatistiklerine de enflasyon ve cari açık olarak yansımaya devam edecektir. Bunun da panzehiri olan turizm, nakliyat ve müteahhit işlerine, ortasında bulunduğumuz nazik periyotta bel bağlamamak gerektiğinin altının bir kere daha çizmek gerekiyor.

Jeopolitik risklerin panzehir yahut bu tip vakit içinderın asıl aktörleri olan altın ve petrol tepe düzeylerde daha sonra dinlenmeye geçti. Altın cephesinde tüm vakit içinderı tepesinin test edileceği istikametinde beklentimiz gerçekleştikten daha sonra, bir daha sonraki adım için yeni bir ‘gelişmeye’ muhtaçlık olduğunu düşünüyoruz. Petrol cephesinde ise gerek diplomasi masasının varlığı gerekse de Birleşik Arap Emirliklerinden gelen arz artırma tarafında hafta ortası çıkış, adeta soluksuz giden petrolün durulmasına hatta geri çekilmesine niye oldu. Buğday (bushel) fiyatı, hafta başı 13,7 dolar düzeyini bakılırsarek tüm vakit içinderın tepesine yükselmesi akabinde 10,6 dolar düzeyinde geri çekildi. Abartılı meblağların törpülenmeye başlaması, ekonomik gerçeklerden sapan ve adeta haber bombardımanı ve momentumla hareket eden piyasaları da şimdilik soluklandırıyor. Sert volatilite ise ortasında bulunduğumuz yeni devirde ‘yeni normal’ olarak devam edecektir.

Kuşkusuz sıcak savaş bir noktada bitecek olsa da, yaşanacak uzun soluklu ‘soğuk’ savaş, arz kaygıları, ambargolar ve yaptırımlar ile dünyayı epey güç bir devrin beklediği aşikâr. Bu niçinle, yumurtaları tek bir sepete koymadan ve sağlıklı bir portföy yapısı kurarak risklere ve fırsatlara eşit uzaklıkla mesafe alınması gerektiğini düşünmeye devam ediyoruz.

Dünden kalan son haber ise Cumhurbaşkanı Erdoğan mevkidaşı Biden ile Rusya ekseninde telefon konuşması oldu. Savunma endüstrisi alanında Türkiye’ye yönelik tüm haksız yaptırımların kaldırılmasının vaktinin oldukçatan geldiğini aktaran Erdoğan’ın kelamları ABD açıklamasında yer almadı.

Yeni gün başlangıcında piyasaların bir daha kırmızı renge büründüklerini görüyoruz. Asya piyasalarında dün %4 civarında artışlar bu sabah yerini %2 civarında satışlara terk etmiş. Misal bir biçimde, ABD borsalarının da vadeli süreçlerinde %0,5 civarında düşüş görüyoruz. Altının ons fiyatı ruhsal 2,000 dolar düzeyinin çabucak altında son 2 gündür yatay bir seyir izliyor. Haftalık kapanışı takip ederek pazartesi günü daha sağlıklı ve teknik bir bakış açısıyla yorumda bulunacağız.

Bugün içeride ödemeler istikrarı istatistikleri ehemmiyetle takip edilecek. Anketlere bakılırsa, cari hesabının Ocak ayında 7,25 milyar dolar ile son 4 yılın en yüksek açığını vermesi bekleniyor. Güç ithalatı bu sayılarda aslan hissesini teşkil ediyor. Bu ortada yeni iktisat programının yegane hedefinin cari süreçler istikrarında fazla verilmesi üzerine heyeti olduğunu tekrar hatırlatmış olalım. Data takvimini ise ayrıyeten, sanayi üretimi, perakende satış ve ciro endeksleri süslüyor. TCMB’nin düzenleyeceği piyasa iştirakçi anketi de takip edilecektir.

iktisatbank.com.tr
 
Üst